U bent hier

Gemeente Hardenberg

Natuurblogs uit de gemeente Hardenberg.
afbeelding van Julian

Hardenberg Herbarium #2: Claytonia perfoliata.


Winterpostelein (Claytonia perfoliata) is op het moment veelvuldig te vinden. Deze van oorsprong Amerikaanse soort is te herkennen aan de ruitvormige bladeren die groter en steviger zijn dan het blad van Vogelmuur (Stellaria media). Die laatste soort komt qua bladvorm en habitat volgens mij het dichtst in de buurt maar als je beide planten kent zal determinatie verder geen problemen opleveren.

In Hardenberg tref ik Winterpostelein vrijwel uitsluitend aan op stukjes "schoffelgroen" van de gemeente - rondom de bebouwing.

Exacte locatie van de foto hier.
Kaart met locaties in onze gemeente waar ik de soort heb aangetroffen hier.

Dit artikel in de Facebookgroep "Natuur in Hardenberg".

afbeelding van Julian

(Patr)ijsvogels


IJsvogels (Alcedo atthis, foto boven) & Patrijsvogels (Perdix perdix, foto onder) zijn te vinden langs de Vecht bij Hardenberg; niet ver van Natuuractiviteitencentrum De Koppel.

afbeelding van Julian

Hardenberg Herbarium #1: Plantago coronopus.


Hertshoornweegbree (Plantago coronopus) is een onopvallende maar in de gemeente Hardenberg niet zeldzame plantensoort. Bij ons vooral te vinden langs wegbermen. Z'n Nederlandse naam spreekt voor zich.

Deze foto heb ik gemaakt bij de picknicktafel op deze plek.
Kaart met meer locaties in onze gemeente waar ik de soort heb aangetroffen hier.

Dit artikel in de Facebookgroep "Natuur in Hardenberg".

afbeelding van Julian

Vechtparkkraaien


Twee Raven (Corvus corax) vliegen over het Vechtpark/de Koppel. Gave verassing!

Onder andere te herkennen aan de lange wigvormige staart. Dit was 's ochtends.

's Middags troffen Robin en ik deze Noordse Kauw (Coloeus monedula monedula) aan; eveneens in het Vechtpark:

▪ Bij Westerse Kauwen (C. m. spermologus) ontbreekt een dergelijke zijhalsvlek. Dat maakt een exemplaar zonder deze vlek niet automatisch een Westerse omdat deze ook bij de Noordse Kauw kan ontbreken (eerstejaars vogels en de grootte van de vlek is sowieso variabel).
▪ Bij Russische Kauwen (C. m. soemmerringii) is de (helder)witte vlek scherp begrenst (over de hele lengte) en loopt deze door over de nek waar die versmalt (bij Noordse vervaagt de vlek in de nek en is deze niet per se helderwit). Bij Russische Kauw contrasteert de donkere buikzijde (direct onder de halsband) met de lichtere kop.

Hier broedt de Westerse Kauw en zijn de Noordse en Russische Kauw wintergasten (de Noordse behoorlijk talrijk in Hardenberg terwijl de Russische 'n zeldzaamheid is).

afbeelding van Julian

Bonte Kraai in Hardenberg

Ook dit najaar is de Bonte Kraai (Corvus cornix) weer binnen onze gemeentegrenzen te vinden.


Deze ooit veelvoorkomende wintergast in Nederland is inmiddels behoorlijk zeldzaam geworden. Bonte Kraaien zijn normaliter trouw aan hun overwinteringsplaatsen maar de nieuwe generaties trekken steeds minder westelijk. Dit gebied is de laatste plek in Overijssel waar de soort nog jaarlijks terugkeert (waarneming.nl). Nu nog maar eentje?

afbeelding van Julian

Kuifaalscholver in Hardenberg!

Gisteren heeft Jan Plaggenmarsch een Kuifaalscholver (Phalacrocorax aristotelis) ontdekt in de gemeente Hardenberg! Dit is heel bijzonder want de laatste keer dat de soort in Overijssel is waargenomen was 21 jaar geleden te Enschede. Verder zijn er waarnemingen uit Zwolle (1983), Zwartsluis (1948) en Losser (1905).


Vandaag was de vogel gelukkig nog ter plaatse en is deze zeldzaamheid bezocht door vogelaars uit alle hoeken van de provincie. Deze Kuifaalscholver draagt een kleurring en daardoor weten we dat hij uit het Verenigd Koninkrijk komt (daar bevindt zich het merendeel van de Europese broedparen).

afbeelding van Julian

Wintervlinderinventarisatie

Vanavond hebben Ron en ik een aantal tunnels en eiken geïnspecteerd op nachtvlinders. In de tunnels troffen we vooral Grote Wintervlinders (Erannis defoliaria) en Kleine Wintervlinders (Operophtera brumata) aan (alleen mannetjes) en op de eiken hoofdzakelijk Kleine Wintervlinders en een enkele Bosbesuil (Conistra vaccinii, op smeer). Bij Het Brandersveldje telden we 51 Kleine Wintervlinders verspreid over drie eiken; 47 mannetjes en 4 vrouwtjes (alle vrouwtjes waren bezet).

Eiken afzoeken met zaklamp is een goede methode voor het in kaart brengen van Kleine Wintervlinders (een veelvoorkomende soort). Het is een belangrijke waardplant van de rups en de vrouwtjes -die niet in staat zijn om te vliegen vanwege de sterk gereduceerde vleugels- trekken hordes mannetjes aan zodra ze de pop verlaten.


Man en vrouw van de Kleine Wintervlinder (Operophtera brumata) bij het Brandersveldje, Baalder.

afbeelding van Julian

Bijzondere eenden

Gisteren stond ik met het eerste licht in Zwolle. Er was de dag ervoor namelijk een Kokardezaagbek (Lophodytes cucullatus) gezien.

Yes! Nog aanwezig! Het is 'n prachteend en als 'ie hier op eigen kracht is gekomen heeft hij een flinke reis achter de rug. Van nature leeft de soort namelijk in Noord-Amerika.

Vandaag weer eentje ('n bijzonder eendje):

De Krooneend (Netta rufina) is op landelijke schaal geen zeldzame soort maar wel in mijn eigen gemeente, Hardenberg. Dit mannetje wordt al een tijdje gezien bij Bruchterveld.

afbeelding van Julian

Vlinders in de Vissenkom


Drie nachtvlindersoorten in fietstunnel "de Vissenkom". Rondom de lamp aan de Baalderkant van de tunnel (boven het tekstbord) zijn meestal wel nachtvlinders te zien. Dit tunneltje is één van de objecten die Ron, Sylvia en ik regelmatig controleren. Op deze foto zit bovenaan 'n Gepluimde spanner (Colotois pennaria) en daaronder een Grote wintervlinder (Erannis defoliaria) man.


Ook een mannetje: Najaarsspanner (Agriopis aurantiaria). De vrouwtjes van Najaarsspanner en Grote Wintervlinder hebben geen vleugels.

afbeelding van Julian

Speuren naar (korst)mossen

Als je goed speurt zijn overal soorten te ontdekken die je nog niet kent. Op de stenen blokkade op het fietspad hier: (doctor Albert Schweitzerlaan, Baalder) fotografeerde ik vier korstmossen bij elkaar die ik nog niet eerder bewust had gezien (= vastgelegd op waarneming.nl). Via waarneming.nl reactie gekregen van een validator voor die soortgroep met de namen.


Linksboven Muurzonnetje (Caloplaca holocarpa), helemaal rechtsboven Kleine Citroenkorst (Caloplaca lithophila), rechtsonder Valse Citroenkorst (Caloplaca flavocitrina) en centraal Witrandschotelkorst (Lecanora semipallida). Die laatste twee hadden we nog niet op onze gemeentelijst voor Mossen & Korstmossen op https://ivnhardenberg.waarneming.nl/soortenlijst_wg_v3.php?g=12 maar het zijn geen zeldzame soorten. Inmiddels bevat die lijst 192 soorten terwijl er uit Nederland alleen al aan korstmossen 624 bekend zijn. Tel daar zo'n 600 Mossen bij op die in ons land te vinden zijn en je ziet dat onze lijst verre van compleet moet zijn (de gemeente Hardenberg heeft een grote diversiteit aan biotopen).

Help je mee met Mossen en Korstmossen zoeken? Ik heb 33 soorten gezien in Hardenberg (mijn lijst: https://ivnhardenberg.waarneming.nl/user/lifelist/3121?g=12) maar wil het serieuzer aanpakken omdat hier nog maar weinig onderzoek naar wordt gedaan. Meld je ook gerust aan voor onze facebookgroep "(Korst)mossen Hardenberg" (https://www.facebook.com/groups/KorstMossenHardenberg/); ook te bereiken via "Aanbevolen door de beheerder" in de groep "Natuur in Hardenberg".

Waarnemingen graag doorgeven op http://waarneming.nl/

afbeelding van Julian

Smeren


Resultaten van 'n korte inspectieronde met zaklamp op vier smeerlocaties bij het Brandersveldje (vanavond, rond 20:00). Smeren/stropen is een bruikbare methode voor het inventariseren van nachtvlinders (en allerlei andere soorten als "bijvangst"). Deze komen op de zoetigheid af en gaan ervan snoepen. Zie voor een voorbeeldrecept van deze "smeer" het volgende artikel op onze website: Nachtuur.nl
Dit is één van de "smeerroutes" waar we nachtvlinders in kaart brengen (Nachtvlinderwerkgroep IVN-Hardenberg).

afbeelding van Julian

Vuurwants bij het station


Vuurwants (Pyrrhocoris apterus) bij de fietskluizen van station Hardenberg. Exacte locatie: waarneming.nl.

afbeelding van Julian

Pantser versus inkt.


Een Geschubde inktzwam (Coprinus comatus) komt uit de grond bij de Kruserbrink, Hardenberg. Exacte locatie: hier.


Nu nog steeds te zien; Houtpantserjuffers (Chalcolestes viridis). Dit exemplaar rustte langs de Vecht.

afbeelding van Julian

Nachtvlinderen in het najaar

Acht nachtvlindersoorten op het doek vanavond (Baalder):

Saffraangouduil (Tiliacea aurago).
Epirrita spec., 5 exemplaren. Bosbesuil (Conistra vaccinii).
Zwartstipvlinder (Agrochola lota).
Zwarte-c-uil (Xestia c-nigrum). Grote wintervlinder (Erannis defoliaria), 2 mannetjes.

Huismoeder (Noctua pronuba) en Tweelijnmot (Hypsopygia glaucinalis) niet op foto.

afbeelding van Julian

Grauwe Franjepoot in Hardenberg!


IJsvogel (Alcedo atthis) bij de Vecht. Een mannetje want de ondersnavel heeft dezelfde donkergrijze kleur als de bovensnavel. Bij vrouwtjes is de ondersnavel voor een groot deel oranjerood (met donkergrijze punt).


Johan heeft me meegenomen naar de Vloeivelden bij de Krim om me een Grauwe Franjepoot (Phalaropus lobatus) te laten zien. Deze soort is behoorlijk zeldzaam in Overijssel (wordt hier lang niet jaarlijks gezien) en nu dus gewoon even aanwezig in de gemeente Hardenberg!

Pagina's

Abonneren op RSS - Gemeente Hardenberg